https://jmm.iranjournals.ir/ فصلنامه مدیریت نظامی fa daily 1 Fri, 20 Feb 2026 00:00:00 +0330 Fri, 20 Feb 2026 00:00:00 +0330 https://jmm.iranjournals.ir/article_735505.html پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل ساختاری مولفه‌های هوش اجتماعی اثرگذار بر مدیریت بحران‌های ناشی از شبکه‌های اجتماعی انجام شده است. این پژوهش از منظر هدف، کاربردی؛ از منظر راهبرد اجرای پژوهش، توصیفی از نوع موردی- اکتشافی؛ از منظر روش گردآوری داده‌ها، کتابخانه‌ای و میدانی (ابزار مصاحبه نیمه ساختاریافته و پرسشنامه)؛ از منظر نوع داده، آمیخته (کیفی- کمی)؛ و از جهت مقطع زمانی، تک مقطعی است. جامعه آماری شامل صاحب ‌نظران مراکز دانشگاهی، کارشناسان سازمان مدیریت بحران شهر تهران و کارشناسان سازمان ملی فضای مجازی است که دارای حداقل مدرک کارشناسی‌ارشد و سوابق اجرایی بالای 20 سال بوده‌اند. تعداد 10 نفر از خبرگان برای مصاحبه به روش هدفمند و تا مرحله اشباع نظری داده‌ها و 136 نفر برای توزیع پرسشنامه انتخاب شدند. روایی ابزارها به روش محتوایی و پایایی مصاحبه به روش کدگذاری در زمان دیگر و پایایی پرسشنامه با روش‌ ضریب آلفای کرونباخ و مرکب محاسبه گردید. تجزیه و تحلیل داده‌های کیفی به روش تحلیل تماتیک و داده‌های کمی به روش معادلات ساختاری و با استفاده از نرم‌افزار Smart-Pls 3 انجام شد. نتایج پژوهش منتج به شناسایی مولفه‌های هوش اجتماعی ذیل 3 مولفه؛ آگاهی اجتماعی، مهارت اجتماعی و پردازش اطلاعات اجتماعی و بحران‌های ناشی از شبکه‌های اجتماعی ذیل 3 مولفه؛ مدیریت بحران‌های جمعی، مدیریت بحران‌های فردی و مدیریت بحران‌های امنیتی شد. در بخش کمی نیز اثرات هریک از سه مولفه هوش اجتماعی بر مدیریت بحران‌های ناشی از شبکه‌های اجتماعی محاسبه شد. در پایان نیز پیشنهادهای لازم در راستای مدیریت بحران‌های ناشی از شبکه‌های اجتماعی ارائه شد. https://jmm.iranjournals.ir/article_735682.html با توجه به موقعیت ژئوپلیتکی ایران در منطقه خاورمیانه و حضور مداوم تهدیدات خارجی، تمهیدات لازم در حفظ و حراست از تمامیت ارضی کشور یک ضرورت است. یکی از اقداماتی که می‌تواند مانع بروز آسیب‌ به کشور شود ارزیابی وضعیت اقلیم نظامی کشور است. لذا در این پژوهش به بررسی توزیع زمانی و مکانی اقلیم نظامی کشور با استفاده از شاخص اقلیم نظامی (MCI) و سیستم اطلاعات جغرافیایی پرداخته شد. بدین منظور از آمار پارامترهای مختلف هواشناسی 55 ایستگاه همدید با توزیع مناسب در سطح کشور در طول دوره آماری 30 ساله (2021 -1992) بهره گرفته شد. نتایج حاصل از توزیع زمانی نشان داد که به ترتیب ماه‌های مهر، فروردین و اسفند با بیشترین مطلوبیت در پهنه کشور مناسب ترین ماه جهت انجام فعالیت‌های نظامی در کشور است. ماه‌های نامناسب جهت انجام فعالیت‌های نظامی بر اساس درصد مساحت کشور به ترتیب ماه‌های تیر، خرداد، مرداد و دی می باشد. در بین فصول نامناسب ترین فصل جهت انجام عملیات نظامی فصل تابستان و سپس اوایل فصل زمستان است که بیشترین ارزش های توصیفی نامطلوبی را نشان داد، ، لذا مناسب ترین فصل، بهار و پاییز و مناسب ترین ماه‌ها، مهر و فروردین می‌باشد. توزیع مکانی تغییرات شاخص MCI نیز نشان داد که بیشترین نامطلوبیت‌ها در بیشتر ایام سال مربوط به نواحی جنوب شرقی، جنوبی و سپس شمالی و شمال غربی کشور است. از نظر ایستگاهی نیز بالاترین ضرایب MCI یا بیشترین میزان ناخوشایندی مربوط به ایستگاه‌های سقز، جاسک، چابهار و رشت است. https://jmm.iranjournals.ir/article_732221.html مقدمه: آسیب‌های سیستم اسکلتی- عضلانی از رایج‌ترین آسیب‌هایی هستند که دانشجویان افسری با آن مواجه می‌شوند. بنابراین هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر هشت هفته تمرینات عملکردی با شدت بالا بر برخی شاخص های آسیب سلولی در دانشجویان افسری دانشگاه امام علی(ع) است. روش: در این پژوهش نیمه تجربی 45 نفر از دانشجویان افسری طور تصادفی انتخاب و به سه گروه 15 نفری HIIT، HIFT و MICT تقسیم شدند. هر سه پروتکل HIIT (مبتنی بر دویدن با شدت 80 تا 90 درصد ضربان قلب بیشینه ) و HIFT (مبتنی بر حرکات عملکردی با وزن بدن با شدت 80 تا 90 درصد ضربان قلب بیشینه) و MICT (دویدن با شدت متوسط 50 تا 60 درصد ضربان قلب بیشینه) به مدت 8 هفته، 3 روز در هفته و به مدت 30 دقیقه انجام شد . قبل و بعد از آزمون رسیدن به خستگی (تردمیل آستراند) خونگیری انجام شد و سطوح فاکتور های کراتین کیناز و لاکتات دهیدروژناز به روش الایزا اندازه گیری شد. برای تحلیل داده ها از آزمون آماری تحلیل واریانس 2×2 با آزمون تعقیبی بونفرونی استفاده شد.نتایج: یافته‌های این پژوهش نشان داد HIFT، HIIT و MICT به ترتیب سطوح کراتین کیناز(62/13، 20/10 و 89/4%) و لاکتات دهیدروژناز(68/18، 28/15 و 52/12% ) را کاهش داد. همچنین HIFT در کاهش شاخص‌های آسیب عضلانی موثر-تر از گروه HIIT و MICT بود.نتیجه گیری: تمرینات عملکردی با شدت بالا می‌تواند در کاهش آسیب سلولی عضله موثرتر باشد ، بنابراین برای دانشجویان افسری که نیاز به آمادگی جسمانی بالایی دارند، مناسب‌تر است. https://jmm.iranjournals.ir/article_734046.html آموزش‌های یگانی در یگان‌های عملیاتی ارتش جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان یکی از ارکان اصلی ارتقاء توان رزمی و دفاعی کشور، نقشی حیاتی در افزایش دانش تخصصی، تقویت مهارت‌های عملیاتی و ایجاد هماهنگی میان رسته‌ها ایفا می‌کنند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل سازمانی مؤثر بر بهینه‌سازی آموزش‌های یگانی در هوانیروز آجا انجام‌شده است.روش تحقیق از نوع کاربردی و با رویکرد آمیخته (کیفی و کمی) طراحی گردید. در بخش کیفی، داده‌ها از طریق بررسی اسناد و مدارک و مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با 8 نفر از خبرگان آموزشی گردآوری و با روش تحلیل مضمون بررسی شد. در بخش کمی، جامعه آماری شامل 80 نفر از مدیران، معاونان و کارشناسان آموزشی پایگاه‌های هوانیروز بود که با استفاده از فرمول کوکران، حجم نمونه 66 نفر تعیین و داده‌ها با پرسشنامه‌ای 65 سؤالی در سه حوزه فراگیران، فرادهان و محتوای آموزشی جمع‌آوری گردید. پایایی ابزار با آلفای کرونباخ 0.963 تأیید شد و داده‌ها با آزمون‌های آماری Z و رتبه‌بندی فریدمن تحلیل شدند.یافته‌ها نشان داد که آموزش‌های یگانی زمانی بیشترین اثربخشی را دارند که سه محور اصلی فراگیران، فرادهان و متون آموزشی به‌صورت هم‌زمان و هماهنگ ارتقا یابند. در بعد فراگیران، اعتمادبه‌نفس، انگیزه یادگیری و نگرش مثبت بیشترین نقش را ایفا کردند. https://jmm.iranjournals.ir/article_735679.html این پژوهش با هدف مطالعه تطبیقی وضعیت هوشمندسازی آماد و پشتیبانی در ارتش‌های هفت کشور منتخب شامل ایالات متحده، انگلستان، روسیه، چین، هند، پاکستان و ترکیه انجام شده است. رویکرد تحقیق ترکیبی از روش‌های کیفی و کمی بوده و داده‌های مورد نیاز از طریق تحلیل محتوای منابع کتابخانه‌ای، اسناد راهبردی و گزارش‌های نظامی گردآوری شده‌اند. برای ارزیابی سطح هوشمندسازی آماد و پشتیبانی نظامی، چهار شاخص اصلی شامل بهره‌گیری از فناوری اطلاعات، یکپارچگی سیستم‌های آماد و پشتیبانی، سرمایه‌گذاری در هوشمندسازی و زیرساخت‌های اطلاعاتی و ارتباطی تعیین گردید. سپس، پرسشنامه‌ای با مشارکت خبرگان نظامی تکمیل و داده‌های حاصل با استفاده از روش تصمیم‌گیری چندمعیاره تاپسیس (TOPSIS) تحلیل شدند. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که ایالات متحده، چین و انگلستان با دارا بودن بالاترین سطح سرمایه‌گذاری در هوشمندسازی، بهره‌گیری از فناوری اطلاعات و زیرساخت‌های ارتباطی پیشرفته، رتبه‌های برتر را به خود اختصاص داده‌اند. در مقابل، کشورهایی چون پاکستان، هند و ترکیه به دلیل محدودیت در منابع، زیرساخت و یکپارچگی سامانه‌های لجستیکی، در مراحل اولیه هوشمندسازی قرار دارند. به‌طور کلی، نتایج پژوهش بیانگر آن است که موفقیت در هوشمندسازی آماد نظامی نه‌تنها به سطح فناوری، بلکه به سرمایه‌گذاری هدفمند، ایجاد زیرساخت‌های اطلاعاتی امن و یکپارچه‌سازی ساختارهای لجستیکی نیز وابسته است. یافته‌های این پژوهش علاوه بر ارائه یک چارچوب تطبیقی نوین برای ارزیابی سطح هوشمندسازی آماد و پشتیبانی نظامی، می‌تواند در تدوین سیاست‌های دفاعی و طراحی نقشه راه هوشمندسازی آماد و پشتیبانی نیروهای مسلح مورد استفاده قرار گیرد. https://jmm.iranjournals.ir/article_735683.html زمینه: سیستم‌های آموزش و توسعه رهبری، دارای نقش قابل توجهی در بالندگی سیستم های سازمانی هستند. لذا طراحی مدل‌هایی که به شکل دقیق و پیچیده‌تری، نظامات را فرموله و تدوین نمایند مفید به نظر می رسد. هدف: این پژوهش، به دنبال تدوین مدل مفهومیِ پیشنهادی جهت برنامه‌های آموزش و توسعه در مراکز توسعه‌ی رهبری برای فرماندهان و مدیران سازمان های دولتی و نظامی است. روش: با کاربست رویکرد کیفی، روش پدیدارشناسی و تحلیل محتوای 20 مصاحبه با خبرگانِ سازمانی و دانشگاهی، پژوهش به‌انجام رسید. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش مدلی را نشان داد که دارای اجزای درونداد، فرآیند و برونداد سیستم آموزش و توسعه بوده و بخش فرآیندی نیز شامل ارکان "نیاز سنجی و طراحی"، "اجرا" و "ارزشیابیِ اثربخشی" را شامل می‌شده است. مولفه‌های مرتبط با هر بخش شناسایی شده و نهایتا در قالب یک مدل صورت بندی شده است.نتیجه‌گیری: به صورت کلی نتایج این پژوهش می‌تواند در بروزرسانی مدل‌های عملیاتی نظامات آموزش و تربیت فرماندهان و مدیران مورد استفاده قرار گیرد. https://jmm.iranjournals.ir/article_735677.html پژوهش حاضر با هدف تببین اثربخشی رویکرد یادگیری معکوس بر ارتقاء مؤلفه‌های بهزیستی تحصیلی، انگیزش تحصیلی و درگیری تحصیلی در میان دانشجویان صورت پذیرفت. این مطالعه از منظر هدف در زمره تحقیقات کاربردی و از حیث روش‌شناسی، طرحی نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون همراه با گروه کنترل را دنبال نمود. جامعه آماری این پژوهش را دانشجویان سال چهارم مقطع کارشناسی تشکیل می‌دادند. حجم نمونه آماری برابر با 30 نفر (17 نفر در گروه آزمایشی و 13 نفر در گروه کنترل) بود که از طریق روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و سپس به صورت تصادفی در گروه‌های مذکور گمارده شدند. آموزش درس “روش تحقیق” به گروه آزمایشی با بهره‌گیری از الگوی یادگیری معکوس ارائه گردید، در حالی که گروه کنترل، آموزش سنتی را دریافت نمود. جهت گردآوری داده‌ها از ابزارهای معتبر پرسشنامه انگیزش تحصیلی والرند (28 سوالی)، پرسشنامه بهزیستی تحصیلی پیترینن (11 سوالی) و پرسشنامه درگیری تحصیلی ریو (17 سوالی) استفاده شد. پس از اجرای پس‌آزمون، داده‌های گردآوری شده با اتکا به نرم‌افزار SPSS نسخه 26 و به کارگیری آزمون آماری تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاصله نشان‌دهنده تأثیر معنادار یادگیری معکوس بر بهبود شاخص‌های بهزیستی تحصیلی، انگیزش تحصیلی و درگیری تحصیلی در میان دانشجویان گروه آزمایشی بود. بر این اساس، می‌توان استنباط نمود که مداخله یادگیری معکوس، قابلیتی برجسته در جهت اعتلای این ابعاد بنیادین در فرایند آموزش عالی از خود نشان می‌دهد. https://jmm.iranjournals.ir/article_735681.html ورزش همگانی به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های اصلی در ارتقای سلامت جسمی، روانی و اجتماعی بوده و نقش محوری در بهبود کیفیت زندگی و تقویت انسجام اجتماعی ایفاء می‌کند. هدف از این پژوهش،شناسایی مضامین توسعة فرهنگ ورزش همگانی در نیروهای مسلح ایران بود. در این پژوهش از رویکرد کیفی و پدیدارشناسی توصیفی برای گردآوری داده‌ها استفاده شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق با ۱۶ نفر از ذی‌نفعان ورزش نیروهای مسلح ایران جمع‌آوری شد که به‌صورت هدفمند و با تکنیک گلوله برفی انتخاب شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از رویکرد هفت‌مرحله‌ای کلایزی انجام شد و اعتبار نتایج با بازبینی مشارکت‌کنندگان و ممیزی بیرونی افزایش یافت. تحلیل مصاحبه‌ها نشان داد که عوامل مؤثر بر توسعه فرهنگ ورزش همگانی در هفت محور شامل فرهنگ سازمانی، زیرساخت‌ها، حمایت‌های مدیریتی، آموزش و ترویج، عوامل انگیزشی، سیاست‌های دولتی و همکاری‌های بین‌سازمانی دسته‌بندی می‌شوند. مشارکت‌کنندگان به موانعی مانند نگرش‌های سنتی، کمبود زیرساخت‌ها و نبود سیاست‌های حمایتی اشاره کردند. همچنین، بر نقش آموزش، انگیزه‌بخشی و تعاملات بین‌سازمانی تأکید داشتند. نتایج نشان داد که توسعه فرهنگ ورزش همگانی در نیروهای مسلح ایران نیازمند تغییر نگرش‌های سنتی، ارتقای زیرساخت‌ها، تقویت حمایت‌های مدیریتی و آموزش مداوم است. سیاست‌های دولتی و تعاملات بین‌سازمانی نیز از عوامل کلیدی در گسترش فعالیت‌های ورزشی هستند. پیشنهاد می‌شود تحقیقات آینده، فرهنگ ورزش در نهادهای مشابه یا محیط‌های بین‌المللی را بررسی کنند تا راهبردهای جامع‌تری ارائه شود. https://jmm.iranjournals.ir/article_726020.html کمیّت و کیفیّت جمعیّت از دیرباز یکی از مولفه‌های اصلی تاثیرگذار برابعاد مختلف امنیت ملّیِ نظام‌های سیاسی بوده است. درحال حاضر شاخص‌های مختلف جمعیتی ایران به ویژه نرخ باروری و رشد جمعیّت، روند نامناسبی را طی می‌نماید که هشدارهای جدّی را به جهت پیر سالی جمعیّت در همین رابطه داشته اند. این مسئله ناشی از عوامل و ابعاد مختلفی ناشی شده است که تاثیر و نقش پررنگ شاخص‌ها و مولفه‌های فرهنگی، بر روند نامناسب نرخ رشد باروری و به تبع آن نرخ رشد جمعیّت، موجب انجام این پژوهش با طرح این سوال که «راه کارهای فرهنگی رشد متناسب جمعیّت برای تقویت امنیت ملّی ج.ا.ا در افق 1430چیست؟» گردیده است. تحقیق باهدف دست یافتن به پاسخ این سوال صورت می‌پذیرد. همچنین پژوهش حاضر از حیث هدف کاربردی و با روش اسنادی-کتابخانه ای و اخذ نظرات نخبگانی و از طریق پرسشنامه نسبت به پیمایش و بررسی راه کارهای فرهنگی افزایش جمعیّت می‌پردازد و ضمن اتخاذ روش تمام شـمار برای بررسی پایایی و اعتبار نسبت به انتخاب و اخذ نقطه نظرات 15 نفـر از خبـرگان و متخصصـان در اصلاح پرسشنامه مبادرت و بهره‌گیری نموده و در نهایت داده‌ها در نرم افزار spss تحلیل شده اند. سپس با تبیین نتایج پژوهش در چهار محور اصلیِ بررسی علمی و کارشناسانه؛ تحولات فرهنگی در الگوی زیستی جامعه؛ مدیریت اجرایی سیاست ها و تدوین برنامه و فرهنگ سازی نسبت به تبیین عوامل تاثیرگذار و پیشنهاد راهکارهای 8 گانه به تصمیم سازان و تصمیم گیران در سطوح مختلف دستگاه ها و نهادهای حاکمیتی براساس اولویت بندی مبادرت شد. https://jmm.iranjournals.ir/article_732346.html ظهور و توسعه‌ی روزافزون هوش مصنوعی، عرصه‌های مختلف زندگی بشر از جمله حکمرانی را تحت تأثیر قرار داده است و به سرعت نقش آن در حکمرانی و سیاستگذاری در حال گسترش است، از آنجا که هوش مصنوعی در سال‌های آینده یک فناوری تحولی، راهبردی در توسعه ابعاد مختلف زندگی اجتماعی خواهد بود، لذا پرداختن به چالش‌های آن در حکمرانی در کشور را دوچندان می‌سازد. هدف مقاله حاضر بررسی چالش‌ها و فرصت‌های هوش مصنوعی در حکمرانی و سیاستگذاری جمهوری اسلامی ایران است. روش تحقیق حاضر آمیخته(کیفی-کمی) می‌باشد، ابتدا چالش‌هاو فرصت‌های هوش مصنوعی در حکمرانی با مرور ادبیات احصاء و در ادامه با تنظیم پرسشنامه، چالش‌ها و فرصت‌ها مورد سنجش قرار خواهد گرفت، ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق ساخته است که روایی محتوایی و صوری آن توسط خبرگان این حوزه مورد تایید قرار گرفته و پایایی پرسشنامه با آماره0.816 مورد تایید می‌باشد. جامعه آماری تحقیق را یک سازمان نظامی دفاعی بوده و نمونه گیری هدفمند و به تعداد25 نفر بوده است. در تحلیل داده‌ها، از نرم افزار هوش مصنوعی mapify و spss و به منظور تایید چالش‌ها و فرصت‌ها از آزمونt و رتبه بندی چالش‌ها از آزمون کندال والیس استفاده شده است. یافته های تحقیق نشان می دهد که چالش‌ها ی هوش مصنوعی در 7 بعد(امنیتی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، اخلاقی، مدیریتی و فناورانه) و فرصت‌ها در 2بعد(کیفیت خدمات عمومی و تجزیه و تحلیل داده‌ها) دسته‌بندی گردید و پس از تحلیل داده‌های کمی عامل امنیتی به عنوان مهم‌ترین چالش و عامل کیفیت ارائه خدامات عمومی به عنوان مهمترین فرصت شناسایی شد.