فصلنامه مدیریت نظامی

فصلنامه مدیریت نظامی

واکاوی تاثیر پیاده سازی نظام مدیریت جانشین پروری در عملکرد سازمان های بوروکراسی محور و ارائه راهکارهای کاربست پذیر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه امام علی(ع)، تهران، ایران. رایانامه: Sh.hosseini81@yahoo.com
2 گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم، ایران.
10.22034/iamu.2025.2043916.3111
چکیده
هدف از مطالعه حاضر واکاوی تاثیر پیاده سازی نظام مدیریت جانشین پروری در عملکرد سازمان های بوروکراسی محور و ارائه راهکارهای کاربست پذیر است. در این پژوهش از رویکرد ترکیبی استفاده شده است. در بخش کیفی، 15 نفر از فرماندهان ارشد، مدیران منابع انسانی و اساتید دانشگاه از ارتش جمهوری اسلامی ایران به روش نمونه‌گیری هدفمند از نوع گلوله برفی انتخاب و پس از مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختاریافته، داده‌ها با استفاده از روش کدگذاری 3مرحله ای بران و کلارک (2013) مبتنی بر روش تحلیل تم مورد بررسی قرار گرفت. در بخش کمی، در راستای آزمون تاثیر مدل احصاء شده بر عملکرد سازمانی در سازمان منتخب، 384 نفر از پرسنل آجا با حداقل مدرک کارشناسی مبتنی بر نمونه گیری خوشه ای در وهله اول و در ادامه نمونه گیری تصادفی در دسترس مورد آزمون قرار گرفتند.در نهایت داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار Smart-PLS تحلیل گردیدند. یافته‌ها نشان داد که مکانیزم‌های پیاده‌سازی سیستم مدیریت جانشین‌پروری شامل هفت تم اصلی که به‌صورت تدریجی و فرآیندمحور اتفاق می‌افتد. این تم‌ها عبارت‌اند از: توسعه فرهنگ سازمانی، ایجاد بستر برای اجرا، اجرای متعهدانه سیستم، تدوین خط‌مشی‌ها، ارزیابی کاندیداها برای ایجاد شایسته‌سالاری، تحلیل شکاف‌های آموزشی و توسعه پرسنل، و در نهایت ارزیابی سیستم مدیریت جانشین‌پروری. در بخش کمی، تایج حاکی از تاثیر مثبت و مستقیم پیاده‌سازی فرایند نظام جانشین‌پروری بر عملکرد سازمانی را تایید نمود. نتایج همچنین نشان دادند که حدود 20 درصد از تغییرات عملکرد سازمان تحت تأثیر نظام جانشین‌پروری است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

آریامنش، لعبت،(1399)مدیریت جانشین پروری و توسعه مسیر شغلی در راستای مدیریت عملکرد در سازمان ها،پنجمین همایش بین المللی مدیریت، حسابداری، اقتصاد و علوم اجتماعی،همدان.
بخشنده, امید؛ سیدمهدی احمدی بالادهی؛ سهیل صادقی و عزت الله بابائی کچبی، (1395)، پیاده سازی نظام جانشین پروری به عنوان کلید نجات سازمان های دولتی ایران، دومین کنفرانس بین المللی یافته های نوین علوم و تکنولوژی، قم.
پورصادق، ناصر و امامی، سید صابر(1393)." بررسی عوامل موثر بر آمادگی سازمانهای دولتی کشور برای استقرار نظام جانشین پرور مدیران(بررسی موردی حوزه مشاوران جوان ریاست جمهوری)"، میزگردمراکز ارزیابی و مدیریت جانشین پروری.
توکلی، محمد و ابراهیمی، احمد و شمسی، خالد(1400)جانشین پروری و مدیریت استعداد شاخص هایی اثر گذار بر بهبود عملکرد سازمان ها،دومین کنفرانس بین المللی چالش ها و راهکارهای نوین در مهندسی صنایع و مدیریت و حسابداری،دامغان.
جان احمدی گل, مهدی, رضائی فر, حمید, حکیم پور, حسین. (1402) فراتحلیل عوامل مؤثر بر مدیریت جانشین‌پروری در سازمان‌های دولتی. پژوهش های مدیریت عمومی، 16(60)،191-218..
خیرگو، منصور و شکری، زینب،(1401)،ارائه الگوی مدیریت استعداد نظام مند در ارتش و بکارگیری آن در جانشین پروری فرماندهان و مدیران دوران دفاع مقدس،اولین همایش ملی جایگاه علم و فناوری در دفاع مقدس،تهران
عسگری, ناصر , & خوشناموند, محسن . (1402). طراحی الگوی شایستگی‌های حماسی افسری بر مبنای آموزه‌های تربیتی شاهنامه فردوسیفصلنامه مدیریت نظامی.23(90)،123-152).
کرمی، محمدرضا،(1400) ،جانشین پروری در شهرداری تهران و نقش آن در عملکرد مدیریت شهری،هشتمین کنفرانس ملی پژوهش های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و مدیریت شهری،تهران.
گلشاهی, بهنام , & معینی فرد, اسماعیل . (1402). تبیین مبانی ارزشی پشتیبان فرهنگ استعدادباوری در ارتش‌ جمهوری اسلامی ایرانفصلنامه مدیریت نظامی. 23(89)،91-120.
محمدی حامد، صمیمی شاهرخ. (1400). شناسایی موانع فراروی نظام مدیریت جانشین‌پروری در صنعت گاز ایران بر اساس نظریه داده‌‌بنیاد. مطالعات راهبردی در صنعت نفت و انرژی. ۱۲ (۴۸) :۱۲۶-۱۴۳
مطلبی, ابوطالب, & عالی پور, علیرضا. (1401). شناسایی چالش‌های جانشین پروری برای افسران مدیریت و کمیسر دریایی (نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران/ فصلنامه مدیریت نظامی،22(88)،75-104.
نجفی, محسن, حق شناس کاشانی, فریده, امیرکبیری, علیرضا. (1400). طراحی و تبیین مدل جانشین‌پروری با رویکرد مدیریت استعداد در ارتش جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مدیریت نظامی،21(84)115-154.
هدایتی فر, صبا , مقدم, علیرضا , رستگار, عباسعلی , & شفیعی نیک آبادی, محسن . (1403). مدل پیش بین نگهداشت اعضای هیئت علمی(مورد مطالعه: یکی از دانشگاه های نظامی)،فصلنامه مدیریت نظامی. 24(93)،53-103.
Bakare, A. (2021). Succession planning as a developmental tool for sustainability. In Human resource management practices for promoting sustainability (pp. 56-72).
Byham, W. C.; Nelson, G. and Pease, M. (2002), “Cultivating leaders with an acceleration pool,” Health Forum Journal, 43(5), 28-30.
Groves, K. S.(2007), “Integrating leadership development and succession planning best practices,” Journal of Management Development, 38(3), 307-319.
Johnstone, S., Rodriguez, J. K., & Wilkinson, A. (Eds.). (2023). Encyclopedia of human resource management. Edward Elgar Publishing. pp 376-377
Odiachi, J. M., Sulaimon, A. H. A., & Kuye, O. L. (2023). Succession management: a proficient resource in organisational sustainability?. Management Dynamics in the Knowledge Economy, 11(2), 112-127.
Phillips, L. K. (2020, November). Concept analysis: Succession planning. In Nursing Forum (Vol. 55, No. 4, pp. 730-736).
Rothwell, W. J.(2010), The manager's guide to maximize employee potential: Quick and Easy Strategies to Develop Talent Every Day, American Management Association.
Seniwoliba A. J.(2015), “Succession planning: Preparing the next generation workforce for the University for Development Studies,”  Research Journal of Educational Studies and Review, 1(1), 1-10.
Sholesi, O. Y., Adewale, O. R., & Adeniyi, A. O. (2022). AO succession planning and organizational performance: evidence from a manufacturing organization in Nigeria. International Journal of Social Science Research and Review, 5(11), 90-104.
Son, Y. W., & Shin, S. Y. (2021). An Effects of Succession Plan on Organizational Performance. The Journal of the Korea Contents Association, 21(2), 489-498.